Çaldere, Balıkesir ilinin Bigadiç ilçesine bağlı bir köydür.

Tarihi

Köyü Ruslara karşı 132 yıl aktif süren ve 1864 yılında Kafkasya’ da son istiklal savaşını verip yenilen bu tarihten başlayıp büyük çoğunluğu Kafkasya’ dan sürülen ve 1877-1878 yıllarına kadar devam eden sürgün ile Ana Vatanları Kafkasya’ yı terketmek zorunda kalan bir Çerkes (Adiğe) boyu olan Abzahlar kurmuştur. Adiğelerin (çerkes) Abzah boyundan olup Kafkasya’ nın Dodurga bölgesinden gelen Çaldere sakinleri 1877 ve 1878 Osmanlı – Rus harbine müteakip Kırım üzerinden dolaşarak Balkanlara yerleşmiş, Romanyada bir süre kaldıktan sonra ilk olarak Bursa’nın Kemalpaşa ilçesi Karaorman köyüne yerleşmişlerdir. Bir kısmı burada kalmış, bir kısmı daha sonra buradan ayrılmış ve Balıkesir ovasında Kaymakambey Çiftligi köyünün bulundugu araziye yerleşmeleri istenmiş fakat Kafkas dağlarındaki yeşil ormanlara berrak dere ve pınarlara olan özlem ve alışkanlıklarından dolayı burayı beğenmemişlerdir. Bu sebeple Balatlı köyü karşısındaki taşlık araziye yerleştirilmek istenirler, burasınıda beğenmeyerek Meşe ve Çam ormanlarıyla kaplı Akarsu ve dereciklerin bol olduğu şimdiki ismi Çaldere’ye 1886 yılında başlarında İshak Efendi isimli bir şahıs ile yerleşirler. Köyün eski adı Dereçerkes olup Kepsut ilçesine bağlıydı. Daha sonra Bigadiç ilçesine bağlanmıştır. İsmi bir ara Dereköy olup 1965 yılında Çaldere köyü olarak değiştirilmiştir.

 

Web Sitesinden daha fazla ayrıntıya ulaşabilirsiniz [www.caldere.net]

 

Kültür 

 

Köyde Adiğe Sülalelerinden Baj, Gış, Hapephı, Meşvej, Natko, Şınaho, Tsey sülaleleri bulunmaktadır. Kültür olarak Adiğe (Çerkes) kültürü görülür. Yaşlılara (Thamate) saygı esastır. Toplulukta Zenginlik Eğitim durumu gibi sosyal statüler bile yaşlılara saygı esasını bozamaz. Khabze denilen bu kurala her birey titizlikle uyar. Köyde Adiğe’ce (Çerkes’çe) Abzah şivesiyle 25 yaş ve üzeri kişiler tarafından iyi derecede konuşulur. Düğünlere son yıllarda org, orkestra getirilmeye başlanmasına rağmen her düğünde Mızıka (Pışine), Akordeon ve tahta eşliğinde Leperuş (Adiğe Cegu) Kımık, Vick ve Çeçen oyunları oynanarak Adiğe (Çerkes) düğünü yapılır. Köyün en ünlü yemekleri Mısır unundan yapılan kaçamak ta denilen “PEASTA” ekmek yerine kullanılır. ŞIPSI, ÇERKES TAVUĞU, HALUJ, METAZ ve DEĞAJYE (TUHJ, ŞELAME) ADİĞE PEYNİRİ (ÇERKES PEYNİRİ) Kalın bağırsağa et doldurularak yapılan JARME dir. Bu yemekler Adiğe (Çerkes) kültürüne ait olup günümüzde de sıkça yapılmaktadır.

 

Coğrafya 

 

Balıkesir iline 55 km, Bigadiç ilçesine 18 km uzaklıktadır. Kepsut ilçesine 21 km, Kepsut üzerinden Balıkesire 42 km uzaklıktadır.

 

İklim

 

Köyün iklimi, Marmara Ilıman iklimi etki alanı içerisindedir.

 

 

Ekonomi

 

Köyün ekonomisi Bor maden İşçiliği, tarım ve hayvancılığa dayalıdır.

 

Muhtarlık

 

Yerleşim yerinin köy tüzel kişiliği alması ile birlikte köyün tüzel kişiliğini temsil etmesi için köy muhtarlık seçimleri de yapılmaktadır.

 

 

Altyapı bilgileri 

 

Köyde, ilköğretim okulu yoktur fakat taşımalı eğitimden yararlanılmaktadır. Köyün hem içme suyu şebekesi hem kanalizasyon şebekesi vardır. Ptt şubesi yoktur ancak ptt acentesi vardır. Sağlık ocağı ve sağlık evi yoktur. Köye ayrıca ulaşımı sağlayan yol asfalt olup köyde elektrik, sabit telefon ve internet erişimi vardır.